Center for Peace and War Studies مرکز مطالعات صلح و جنگ

ایران و خاورمیانه

روبیو: تهدید قریب‌الوقوعی در کار نیست

مرتضی اسماعیل‌پور
Secretary Marco Rubio arrives in Guatemala City, Guatemala, February 4, 2025. (Official State Department photo by Freddie Everett)

متن کامل

مارکو روبیو، وزیر امور خارجه آمریکا، روز سه‌شنبه گفت معتقد نیست تهدیدی قریب‌الوقوع علیه ایالات متحده وجود داشته باشد. او این سخنان را در واکنش به گزارش سی‌ان‌ان درباره اطلاعات تازه آمریکا بیان کرد؛ گزارشی که بر اساس آن جمهوری اسلامی در حال بررسی طرح‌هایی برای انفجار یک بمب کثیف یا به‌کارگیری سلاح شیمیایی در واشینگتن بوده است.

بر پایه همان گزارش، مقام‌های آگاه از این اطلاعات، برنامه‌ریزی ادعایی تهران را در مرحله بررسی گزینه‌ها دانسته‌اند و نه نشانه تصمیم برای اجرای فوری یک حمله. با این حال، مشخص‌بودن برخی مکان‌ها و اهداف در این طرح، مقام‌های آمریکایی را به برگزاری نشست‌های احتیاطی و بررسی سناریوهای مقابله واداشته است.

پیش از روبیو، دونالد ترامپ، رئیس‌جمهوری آمریکا، هشدار داده بود اگر جمهوری اسلامی چنین حمله‌ای در واشینگتن انجام دهد، بهایی خواهد پرداخت که به گفته او هیچ کشوری تاکنون نپرداخته است. کاخ سفید نیز اعلام کرده بود همه تهدیدهای احتمالی را زیر نظر دارد، اما در حال حاضر تهدید معتبری علیه خاک آمریکا وجود ندارد.

مقام‌های جمهوری اسلامی این گزارش را رد کرده‌اند. وزیر امور خارجه رژیم آن را با تبلیغات پیش از جنگ عراق مقایسه کرد و نمایندگی جمهوری اسلامی در سازمان ملل متحد نیز آن را روایتی ساختگی و زمینه‌سازی برای حملات بیشتر خواند.

توضیح: بمب کثیف سلاح هسته‌ای نیست؛ در این سلاح، مواد رادیواکتیو با مواد منفجره متعارف ترکیب می‌شود تا هنگام انفجار، آلودگی پرتوزا در محیط پخش شود. ارزش عملیاتی چنین سلاحی بیش از خسارت نظامی، در ایجاد وحشت و اختلال در پایتخت است و به همین دلیل واشینگتن آن را در چارچوب تهدیدهای نامتقارن جمهوری اسلامی ارزیابی می‌کند.

تحلیل: سخنان روبیو نشان می‌دهد واشینگتن میان «قصد و برنامه‌ریزی» رژیم و «توان و تصمیم اجرای فوری» تفکیک قائل است، اما این تفکیک به معنای کاهش فشار نیست. اما آمریکا آماده اقدام است: روبیو تصریح کرده است که اگر رژیم خطایی مرتکب شود، ایالات متحده حمله خواهد کرد. هشدار هم‌زمان ترامپ روشن می‌کند که هر اقدام جمهوری اسلامی در خاک آمریکا از خط قرمز عبور می‌کند و پاسخی در مقیاسی بی‌سابقه خواهد داشت؛ معادله‌ای که تهران در محاسبات خود ناچار است جدی بگیرد.